Nótaí don litir: Ar saoire/ sa Ghaeltacht

·         Tá mé anseo sa Spáinn/ an Fhrainc/ an Astráil/ san Iodáil/ I Sasana le seachtain anuas- I’m here in Spain/France/Austrailia/Italy/England with a week
·         Is iontach an áit í- It’s a great place.
·         Bhí an turas ar an eitleán ceart go leor- The journey on the plane was okay.
·         Bhí mé tuirseach traochta caite amach nuair a bhain mé an áit amach- I was completely exhausted when I got to the place.
·         Tá an lóistín suite in áit iargúlta amuigh faoin tuath- The accomadation is situated in a remote place in the country
·         Táim ag fanacht i..- I’m staying in
·         Tá an Óstán/ an teach ag titim as a chéile/ an- ghalánta ar fad/ an-chompórdach- The Hotel/ house is falling apart/ very posh/ very comfortable
·         Níl an t-óstán ach deich noiméad ón trá- The hotel is only ten minutes from the beach
·         Tá an radharc tíre dochreidte/fíorálainn- The views are unbelievable/beautiful
·         Sléibhte/locha/feirm/farraige
·         Tá bean an tí an-lách/cnéasta/cinéalta ar fad-  The woman of the House is very kind
·         Ullmhaíonn sí béilí blasta dúinn gach lá- She prepares tasty meals for us every day
·         Tá na daoine anseo..- The people here
·         Cairdiúil/cinéalta/flaithiúil/spéisiúil/greannmhar/aisteach/cantalach/crosta- Friendly/Kind/Generous/interesting/Funny/Strange/cranky/cross
·         Tá an bia an- bhlasta/ difriúil/aisteach/déistineach/mar a gcéile leis an mbaile- The food is tasty/different/strange/disgusting/the same as home
·         Éisc/seilidí/pasta/sceallóga/fíon- Fish/snails/pasta/chips/wine
·         Bíonn an ghrian ag scoilteadh as na gcloch- The sun is splitting the stones
·         Ní bhíonn fiú scamall sa spéir- There’s not even a cloud in the sky
·         Caithim na laethanta- I spend the days..
·         Ag snámh/ ag siopadóireacht/ag spaisteoireacht/ag luí faoin ngrian/ ag siúl na sléibhte/ag imirt cluichí/ ag dul go dtí an dioscó- swimming/ shopping/ exploring/ sunbathing/ walking in the mountains/ playing games/ going to the disco
·         Tá a lán cairde agam anseo, bhuail mé le daoine ó gach cúinne den tír- I have a lot of friends here, I met people from every corner of the world.
·         Bíonn ranganna agam óna deich go dtí a trí- I have classes from 10-3
·         Bíonn céilí ar siúl gach oíche- There’s a céilí on every night
·         Téimid amach ar thuras éigin gach dara lá- We go out on trips every second day.
·         Tá feabhas tagtha ar mo chuid gaeilge- My irish has improved.
·         Níl mé ag iarraidh dul abhaile, is aoibhinn liom an rí rá agus rúille búille- I don’t want to go home at all, I’m having great fun here

Nótaí i gcomhar an litir: Post samhraidh (J.C)

1.      Seoladh

Ar saoire:                                Ar saoire in Éirinn:                             Sa Ghaeltacht:                           

Bóthar na Trá                          Bóthar na Trá                                         An Rinn

Mallaga                                   Trá Lí                                                     Co. Phort Láirge

An Spáinn                                Co. Chiarraí

Sa bhaile:

3 sráid Eoin

Mainistir na Corann

Co.Chorcaí

2.      Dáta

·         January- Eanair

·         February- Feabhra

·         March- Márta

·         April- Aibréan

·         May- Bealtaine

·         June- Meitheamh

·         July- Iúil

·         August- Lúnasa

·         September- Méan Fómhar

·         October- Deireadh Fómhar

·         November- Mí na samhna

·         December- Mí na Nollaig

       Béannú

3    A Mháire, a chara- Dear Mary

         A Mham agus a Dhaid dhíl- Dear mum and Dad

        A Thomáis dhíl

4.      Tús na litreach

·         Tá súil agam go bhfuil tú I mbarr na sláinte, tá brón orm nár scríobh mé níos luaithe- I hope your well, I’m sorry I didn’t write to you earlier.

·         Beatha agus sláinte ó..- Greetings from

·         Táim fíorbhuíoch as ucht do litreach- I’m so grateful for your letter

·         Conas atá cúrsaí sa bhaile?- How are things at home?

·         Fan go gcloise tú an scéal!- Waith ‘til you hear the news!

5.      Corp na Litreach – Topaic a haon (post samhraidh)

·         Táim ag obair in Óstán/ I mbialann/ I siopa- I’m working in a Hotel/ Restauraunt/ Shop

·         Fuair m’athair an post dom- My dad got me the Job

·         Líon mé foirm iarrtais amach agus chuaigh mé chuig agallamh- I filled out my application form and I went for an Interview

·         Is freastalaí/ glantóir mé- I’m a waiter/ cleaner

·         Táim I mo sclábhaí anseo!- I’m like a slave here

·         Oibrím- I work

·         Caithim an lá- I spend the day

·         Ag freastal ar na custaiméirí- serving the customers

·         Ag tógáil airgid- taking money

·         Ag scuabadh an urláir- sweeping the floor

·         Ag líonadh na seilfeanna- stocking the shelves

·         Ag ní na ngréithe- washing the dishes

·         Ag cóiriú leapacha- making beds

·         Ag déanamh tae agus caife- making tea and coffee

·         Is maith/bréa/aoibhinn liom an obair- I love the work

·         Is fuath/grain liom an post- I hate the work

·         Tá sé spéisiúil/ taineamhach/ leadránach/ tuirsiúil- It’s interesting/ enjoyable/ boring/ tiring

·         Faighim deich euro san uair- I get ten euro an hour

·         Tá an t-airgead go maith/ ceart go leor/ go dona- The money is good/ okay/ bad

·         Cuirim mo phá I dtaisce sa bhanc- I save my pay in the bank

6.      Críoch na litreach

·         Feicfidh mé thú I gceann míosa- See you in a month

·         Cuirfidh mé glaoch ort an tseachtain seo chugainn- I’ll call you next week

·         Abair le do dheartháir go raibh mé ag cur a thuairisce- Tell your brother I was asking for him

7.      Slán

·         Slán le grá, Áine- Love from Áine

·         Slán go fóill, Sorcha- Bye for now, Sorcha

·         Do chara bhuan, Dónall- Your good friend, Dónall

·         Do mhac Dílis, Diarmuid- Your loving son, Diarmuid

List of verbs for sraith pictúirí

• Cuireann- to put
• Féachann- to look
• caitheann- to spend time/ to throw
• Éisteann- to listnen
• Fásann- to grow
• briseann- to break
• Fágann- to leave
• díolann- to sell
• íocann- to pay
• tógann- to take
• buaileann- to meet/hit
• geallann- to promise
• sroicheann- to reach
• glanann- to clean-
• Filleann- to arrive
• coiméadann- to keep
• siúileann- to walk
• Goideann- to steal
• Tuileann- to earn
• Ullmhaíonn- to prepare
• cuimhníonn- to remember
• Freagraíonn- to answer
• Bailíonn- to collect
• cabhraíonn- to help
• oibríonn- to work
• gortaíonn- to hurt
• Bagríonn- to threaten
• Mothaíonn- to feel
• Codlaíonn- to sleep
• éiríonn- to get up
• Críochnaíonn- to finish

sraith pictúir a ceathair 2016: Madra ar strae

Pictúir a haon

• Léann Séan Téacs ó Shíle go géar.
• Deireann sí go bhfuil an madra atá aici imithe
• Tá cabhair ag teastáil uaithi chun dul sa tóir air.
• Caithfidh sí dul á lorg don mhadra díreach
• Láithreach téann Séan faoina déin

Pictúir a dó

• Tosaíonn Síle ag sileadh na ndear nuair a fheiceann sí Séan
• Tugann seisean barróg uirthi chun sólás a thabhairt di
• Deireann sé léi gan a bheith buartha
• Iarann sé uirthi insint dó cad a tharla
• Ullmhaíonn Síle cupán caife di féin
• Níor theastaigh tada ó Shéan
• Míníonn sí conas a tharla an eachtra

Pictúir a trí

• Cuireann Síle glao gutháin ar an Raidió
• Iarann siad uirthi a scéal a scaipeadh
• Cuireann an clár reachtaire fógra amach thar an aer láithreach
• Fágann Séan teachtaireacht ar an Suíomh idirlíon Facebook
• Cuireann sé a uimhir ann
• Déanann sé cur síos ar an Madra

Pictúir a ceathair

• Téann Séan agus Síle amach ag féachaint ar an sráid
• Tosaíonn siad ag scairtíl 'JO-JO'
• Fáir ná freagra a fuair siad
• Go tobann, Faigheann Síle glao ar an Teileafón
• Ní cloiseann sí an clingire mar tá a fón póca múchta
• Mothaíonn sí rabhadh ciúin creathach ar an bhfón ina póca
• Tógann sí an fón póca amach

Pictúir a cúig

• Fiafraíonn an duine ar an bhfón ar bhfuil sé sin Síle
• Deireann an duine atá ar an bhfón go bhfuil an madra faighte acu
• Deireann Síle go dtagann sí amach leo chun an madra a fháil
• Deireann Síle an dea-nuachta do Shéan
• Is léir go bhfuil Séan ar gliondar croí

Pictúir a sé

• Sroicheann siad ar teach an fhir agus cuireann Síle cnag ar an doras
• Tagann fear óg amach agus Jojó ar iall aige
• Deireann sé go raibh Jojó san ionad siopadóireachta
• Tógann Síle Jojó agus tá ríméad an domhain uirthi
• Ghabh sí buíochas leis an lánúin
• Mar a deireann an bolgáin smaointe ceapann sé gur ceart do shíle níos mó aire a thabhairt don mhadra

sraith pictúir a trí 2016: La spraoi san ardchathair

Pictúir a haon

• Tá pictúir a haon suite san aerfort
• Tagann dalta ón Spáinn isteach ón eitiltí isteach
• Cuireann siad fáilte roimh an dalta malartú
• Deireann siad go bhfuil sé ar intinn acu dul chun na cathrach amárach
• Is léir go bhfuil an dalta malartú áthasach leis an bplean

Pictúir a dó

• Téann siad isteach go dtí an chathair
• Beartaíonn siad chun turas timpeall na cathrach a dhéanamh
• Ba mhaith leis an gcailín ón Spáinn na suíomhanna is fearr a fheiscint.
• Ní raibh sí riamh in Éireann.
• Ceapann sí go gur thír álainn í Éire.

Pictúir a trí

• Téann siad go dtí coláiste na Tríonóide
• Is léir go bhfuil an coláiste ag cur thar maoil
• Tá fonn orthu na suíomhanna a fheicáil ar an gcampus
• Téann siad go dtí an leabharlann agus an bhialann
• Is amhlaidh go bhfuil siad ag baint taitneamh as an lá

Pictúir a ceathair

• Téann siad ar aghaidh ar an dturas
• Feiceann siad na suíomhanna eile i mbaile átha cliath
• Téann siad go dtí páirc an chrócaigh
• Ansin téann siad go dtí an staid Aviva
• Tar éis é sin téann siad go dtí gairdín na nAinmhithe
• Faoi dheireadh thiar thall, tugann siad cúirt ar an tséipéal

Pictúir a cúig

• Is léir go bhfuil siad tuirseach traochta caite amach 
• Téann siad go dtí caifé i gcomhar sos beag
• Ólann siad caife agus itheann siad rud beag
• Tá siad ag pléascadh le fuinneamh tar éis an caife agus mar sin téann siad ar aghaidh ag siopadóireacht
• Téann siad go dtí sráid Grafton
• Ceannaíonn siad cúpla rud.

Pictúir a sé

• Ba mhaith leo seó a fheicáil sa Amharclann
• An t-ainm atá ar an seó ná ''the field''
• Brostaíonn siad mar tá an seó ag tosú lom láithreach
• Ceannaíonn siad na ticéidí
• Cuireann siad a gcótaí i seomra na gcótaí.
• Beidh ard oíche acu!

sraith Pictúir a dó 2016: Tá sé in am tosú ag obair

Pictúir a haon:

• I bpictúir a haon, is léir go bhfuil Séan ag léamh leabhar.
• Éisteann sé leis an Raidió ag an am céanna.
• Cloiseann sé go bhfuil comórtas ar siúl.
• Faigheann an Buaiteoir dhá thicéidí i gcomhar U2
• Deireann siad go gcaithfidh tú téacs a sheoladh chun na ticéidí a fháil.

Pictúir a dó:

• Faigheann Séan a fhón póca
• Seolann sé téacs chuig an Raidió
• Is léir go raibh an freagra ceart aige
• Fanann Séan ar a shuaimhneas go dtí is go bhfuil sé ag fanacht i gcomhar an fógra
• Is maith an scéalaí an aimsir, cad a tharlóidh

Pictúir a trí:

• Éistíonn sé leis an Raidió
• Fógraíonn siad go bhfuil Séan an Buaiteoir
• Guíonn siad comhghairdeas dó
• Faigheann Séan na ticéidí
• Tá sé ar mhuin na muice

Pictúir a ceathair:

• Faigheann Séan a fhón póca
• Seolann sé téacs go dtí a gcairde
• Insíonn sé an dea-nuacht dóibh
• Tugann sé cuireadh dóibh chun teacht go dtí an cheoilcoirm.
• Tá ríméad an domhain ar a gcairde
• Beidh oíche den scoth againn

Pictúir a cúig:

• Téann siad go dtí an cheoilcoirm
• Is léir go bhfuil an áit dubh le daoine
• Tá an bheirt acu ag canadh agus ag damhsa
• Is amhlaidh go bhfuil atmaisféar leictreach san áit

Pictúir a sé:

• Tá Séan agus Máire ag cómhrá faoin oíche
• Deireann siad go bhfuil an amhráin nua thar barr
• Is léir go raibh siad sásta leis na suíochán
• Deireann Máire go raibh maith agat do Shéan
• Is amhlaidh go raibh ard oíche acu

na réamhfhocail

Na Réamhfhocail

Ar (on):

Orm	On me
ort	On you
Air	On him
uirthi	On her
orainn	On us
oraibh	On ye
orthu	On them

Where do we use this preposion?

·         We use this preposition with emotions

e.g tá díomá orm- I am disappointed.

·         We also use this preposition with sickness

e.g tá slaghdán orm- I have a cold

e.g- Tá tinneas cinn orm- I have a headache

·         The preposition ‘ar’ is used with some verbs

-          Freastal ar- to attend

-          Roinn ar- to divide

-          Ceannaigh ar- to buy

-          Teip ar- to fail

-          Glaoigh ar- to call (on phone)

·         With some phrases

Tá brón orm- I’m sorry

Do (for):

Dom	for me
Duit	For you
Dó	For him
Di	For her
Dúinn	For us
daoibh	For ye
dóibh	For them

Where do we use this preposition?

·         When you are receiving something

Tá bronntanas agam duit- I have a present for you

·         When you are naming someone

Sarah is ainm dom- Sarah is my name

Síle is ainm di- Síle is her name

·         With some verbs

-          Tabhair…. Do (give)

-          Geall…. Do (promise)

-          Beannaigh…. Do (Greet)

-          Inis…. Do (Tell)

-          Taispeáin… do (show)

-          Lig… do (Let)

-          Géill… do (Yield)

-          Déan… do (Do/make)

Le (with)

Liom	With me
Leat	With you
Leis	With him
Léi	With her
Linn	With us
Libh	With ye
Leo	With them

Where would you use this preposition?

·         When you have a sentence with the word ‘with’

·         With the following phrases

-          Is maith/ bréa/ aoibhinn… le

-          Is cuimhin…le

-          Is féidir… le

-          Is fear…le

-          Is grain/fuath/oth…le

-          Thaithin…le

-          Buail…le

-          Ag caint… le

-          Éist.. le

Ag (to have)

Agam	I had
Agat	You have
Aige	He has
Aici	She has
Againn	We have
Agaibh	Ye have
Acu	They have

Where would you use this preposition?

·         Used with possession (when you have something)

Tá a lán airgid aige- He has a lot of money

·         Used with the phrase ‘at the’

Ag an doras- at the door

Ag an scoil- at the school