Friday, 13 November 2015

Sraith pictúir a hocht 2016:Fadhbanna ar saoire

Pictúir a haon:

  • Is léir go bhfuil Mam, Daid, Liam agus Máire sa chistin
  • Bíonn siad ag caint gan stad gan staonadh faoina laethanta saoire
  • Socraíonn siad chun dul ar laethanta saoire
  • Beartaíonn siad chun dul go dtí an gníomhaire taistil ag an deireadh seachtaine
  • Is amhlaidh go bhfuil Liam agus Máire ar mhuin na muice.
Pictúir a dó:

  • Téann siad go dtí an gníomhaire taistil
  • Bean chabhrach atá ann
  • Féachann siad ar na háiteanna ar fad
  • Faoi dheireadh, beartaíonn siad chun dul go dtí Malaga
  • Piocann siad Óstán compórdach i suíomh álainn cois trá
  • Tá sceitimíní an domhan ar gach éinne.
Pictúir a trí:

  • Tuirlíonn an t-eitleán i Malaga
  • Tá an ghrian ag lonrú go hard sa spéir
  • cuireann an t-ionadaí fáilte róimh
  • Tugann sé a uimhir ghutháin dóibh ar eagla na heagla.
  • Is léir go bhfuil siad ag tnúth go mór leis an dea-aimsir.
Pictúir a ceathair:

  • Sroicheann siad an t-óstán
  • Cuireann an t-óstán déistin oraibh
  • Tá cuma grána ar an seomra
  • Déanann Daid Gearán mar tá sé comh uafásach
  • Cuireann Mam scairt ar an ionadaí taistil
  • Deireann siad nach bhfuil siad pioc sásta leis an áit
Pictúir a cúig:

  • Tagann an t-ionadaí go dtí an t-óstán roimh i bhfad
  • Guíonn sé a leithscéal
  • Deireann sé go bhfuil foireann an óstán ar stailc
  • Tairgíonn an t-ionadaí óstán cúig réalta dóibh i suíomh álainn eile
  • Deireann an teaghlach go mbeadh aon rud níos fearr ná an t-óstán ina bhfuil siad
Pictúir a sé:

  • Is amhlaidh go bhfuil ríméad orthu leis an óstán nua
  • Luíonn Mam agus Daid faoin ghrian
  • Caithimid a lán ama sa linn snámha
  • Is léir go bhfuil siad sásta leis an mbogadh
  • smaoiníonn Daid ar an seanfhocal, is olc an gaoth nach séideann ar dhuinne éigin

Thursday, 12 November 2015

sraith pictúir a seacht 2016: An Fhoireann ag cruthú go hiontach

Pictúir a haon:

  • Tá Liam agus Darragh sa phictúir seo
  • Mí Méan Fómhar atá ann
  • Feiceann Liam agus a chara póstaer ar an bhalla in aice leis an príomhdhoras
  • Is léir go bhfuil an scoil ag iarraidh imreoirí nua iomána
  • Ceapann siad go bhfuil sé spéisiúil
  • Deireann siad go mbainfidh siad triall as
Pictúir a dó:

  • Socraíonn siad chun triall a bhaint as
  • Labhraíonn siad leis an traenálaí
  • Deireann sé go gcaithfidh siad traenáil chrua a dhéanamh
  • Bíonn an traenáil ar siúl gach seachtain i gcomhar dhá uair an cloig
  • Faigheann siad amach go bhfuil an traenáil ar siúl tar éis na scoile
  • Is léir go bhfuil siad ag tnúth go mór leis an traenáil
Pictúir a trí:

  • Tosaíonn siad amach leis an traenáil
  • Éiríonn siad go maith ag an traenáil
  • Tá an traenálaí ar mhuin na muice leo
  • Oibríonn siad go dian an bhlian ar fad
  • Is léir go bhfuil siad réidh i gcomhar an craobh anois
Pictúir a ceathar:

  • Faoi dheireadh tagann an lá mór
  • Beartaíonn siad bus i gcomhar na daltaí
  • Tógann an Bus na daltaí go dtí an cluiche
  • Is amhlaidh go bhfuil sé ag imeacht ar a dó a chloig
  • Tá an lucht tacaíochta ag teacht linn go dtí an chluiche
Pictúir a cúig

  • Baineann coláiste eoin an chraobh
  • Is léir gur rinne an captaen Liam jab maith
  • Ardaíonn sé an corn suas san aer
  • Tá ríméad ar gach aoinne
  • Is fíor an seanfhocal, tús maith leath na hoibre
Pictúir a sé

  • Molann an príomhoide an fhoireann
  • Guíonn sé comhghairdeas linn.
  • Deireann sé go raibh siad go hiontach agus go bhfuil sé bródúil as an chuid oibre atá déanta
  • Deireann sé go mbeadh cóisir againn chun ceiliúradh
  • Is fiú an obair chrua sa deireadh

Sraith Pictúir a sé: Drochaimsir an gheimhreadh- Áthrú Aeráide

Pictúir a haon:

  • Feiceann Liam agus Máire ar an teilifís
  • Cuireann siad an clár faisnéise ar siúl
  • Mar a deireann an clár, tá athrú Aeráide ag teacht
  • Deireann Máire gur fhadhb casta atá ann
  • Aontaíonn Liam léi

Pictúir a dó:

  • Tagann athrú mór ar an aimsir
  • Is léir go bhfuil sé ocht gcéim faoi bhun an reophointe
  • Tosaíonn sé ag cur sneachta go trom
  • Tá an teach clúdaithe le sneachta
Pictúir a trí:

  • I bpictúir a trí is léir go bhfuil fadhb ann leis na gcáblaí
  • Tá an tSíléail ag sceitheadh uisce
  • Cuireann siad glao ar an bPluiméir
  • Deireann sé go bhfuil an t-árachas ag méadú
  • Iarann an Pluiméir ar táille de dhá chéad euro.
  • Is táille chostasach é seo.
Pictúir a ceathair:

  • Go tobann, tarlaíonn eachtra uafásach
  • Gála gaoithe ba chúis leis an eachtra seo
  • Titeann crann síos ar an gluaisteán
  • Is léir go bhfuil an aimsir go holc
  • Níl sé ag éirí níos fearr
Pictúir a cúig:

  • I bpictúir a ceathair tá an aimsir ag iarraí níos measa
  • Fágann na tuillte Corcaigh agus baile átha Cliath faoi uisce
  • Tagann na fir i mbád chun na daoine a shábháil
  • Is amhlaidh go bhfuil na daoine i nduibheagán an éadóchais
  • Tá na daoine ag siúl le feabhas san aimsir
Pictúir a sé:

  • I bpictúir a sé Is léir go bhfuil Máire agus Liam buartha faoin dtimpeallacht
  • Tá an ghrian ag scoilteadh as na gcloch i bpáirt amháin don domhan
  • Tá leac oighear i bpáirt eile don domhan
  • Is bagairt tromchúiseach ar an dtimpeallacht é truailliú
  • Deireann Máire go gceapann sí go bhfuil an domhan i mbaol

Sraith pictúir a cúig 2016: An Ghaeilge seoid luachmhar agus cuid dár gcultúr

Pictúir a haon:

  • Is léir go bhfuil Máire agus liam sa phictúir seo.
  • Téann siad ag siopadóireacht sa chathair
  • Sroicheann siad an siopa ceoil
  • Is amhlaidh gur siopa ceoil gaeilge atá ann
  • Deireann Máire go bhfuil áthas an domhan uirthi chun an ghaeilge a fheicáil.
  • Téann an siopa i bhfeidhm ar an mbeirt acu.
Pictúir a dó:

  • Téann an mbeirt acu abhaile tar éis an lá gnóthach sa chathair
  • Téann an mbeirt acu ar an idirlíon.
  • Feiceann siad go bhfuil cúrsa le fáil sa ghaeltacht
  • Ceapann siad gur deis iontach atá ann
  • Ba mhaith leo a gcuid gaeilge a feabhsú
Pictúir a tri:

  • Filleann siad ar an ghaeltacht
  • Bíonn Liam ag comhrá leis na daoine eile
  • Téann siad go dtí an trá níos déanaí
  • Imríonn siad Eitpheil cois trá
  • Tar éis tamill téann siad go dtí an halla i gcomhar céilí
  • Baineann siad sult as an oiche
Pictúir a ceathair:

  • Bailíonn Liam agus a gcairde le chéile
  • Am Lóin atá ann
  • Beartaíonn siad chun ciorcal comhrá a dhéanamh
  • Bíonn dreas cainte acu faoi téamaí choitianta
  • Tá siad ag caint gan stad gan staonadh
  • Is léir go bhfuil feabhas mór taghtha ar a gcuid gaeilge
Pictúir a cúig:

  • Is léir go bhfuil Liam ag iarradh áiseanna eile a fháil chun a chuid gaeilge a feabhsú
  • Íoslóidáileann sé podchraoladh i gcomhar raidió na gaeltachta
  • Éisteann sé leis an podchraoladh agus faigheann sé leideanna iontach 
  • Feiceann sé go bhfuil póstaer ar an mballa agus tá TG4 scríofa air
  • Molann Liam an cainéal TG4 do a chara
  • Deireann sé go bhfuil sé cainéal den scoth
Pictúir a sé:

  • Is amhlaidh go bhfuil Liam thar n-ais sa scoil.
  • Tá gradam na scoile ar siúl
  • Tugann an príomhoide gradam go dtí Liam i gcomhair gaeilge
  • An teideal atá ar an gradam ná Gaeilge a neartú sa scoil agus sa cheantar
  • Mar a deireann siad, bíonn rath orthu siúd a oibríonn go dian
  • Tá ríméad an domhan ar Liam

Monday, 9 November 2015

Sample Junior Cert letter (2010): Ar Saoire

J.C  2010: Tá tú ar do laethanta saoire i dtír iasachta. Scríobh litir chuig do chara ag insint dó/di faoin tír ina bhfuil tú.
I do litir luaigh…
·         dhá phointe eolais i dtaobh na tíre ina bhfuil tú
·         dhá phointe eolais i dtaobh na rudaí atá déanta agat ó shroich tú an tír ina bhfuil tú
·         pointe amháin eile faoi rud éigin nár thaitin leat faoin tír ina bhfuil tú.


Bóthar na Trá
Sydney
An Astráil
An 6ú lá de mhí Nollaig
A Liam dhíl,

Tá súil agam go bhfuil tú féin agus do mhuintir I mbarr na sláinte! Tá brón orm nár scríobh mé níos luaithe ach fan go gcloise tú!, táim san Astráil.
Táim anseo san Astráil le seachtain anuas. Bhí an turas ar an eitleán ceart go leor. Bhí mé tuirseach traochta caite amach nuair a bhain mé an áit amach. Táim ag fanacht I Óstán galánta cois trá. Níl an t-óstán ach deich noiméad ón trá. Tá an aimsir anseo tharr barr! Bíonn an ghrian ag scoilteadh as na gcloch agus níl fiú scamall sa spéir. Tá na daoine anseo an-lách! Caithim na laethanta ag luí faoin ngrian, téimid ag spaisteoireacht gach lá agus téim go dtí an dioscó gach Oíche. Is aoibhinn liom an tír seo ach caithfidh mé a rá go bhfuil an bia déistineach! Tá na ispíní I gcomhar an bricféasta uafásach agus níl siad mar I gceanna leis an mbaile.
Cuirfidh mé glaoch ort an tseachtain seo chugainn. Abair le do dheartháir go raibh mé ag cur a thuarisce!

Do chara bhuan, Daithí


Nótaí don litir: Ar saoire/ sa Ghaeltacht

·         Tá mé anseo sa Spáinn/ an Fhrainc/ an Astráil/ san Iodáil/ I Sasana le seachtain anuas- I’m here in Spain/France/Austrailia/Italy/England with a week
·         Is iontach an áit í- It’s a great place.
·         Bhí an turas ar an eitleán ceart go leor- The journey on the plane was okay.
·         Bhí mé tuirseach traochta caite amach nuair a bhain mé an áit amach- I was completely exhausted when I got to the place.
·         Tá an lóistín suite in áit iargúlta amuigh faoin tuath- The accomadation is situated in a remote place in the country
·         Táim ag fanacht i..- I’m staying in
·         Tá an Óstán/ an teach ag titim as a chéile/ an- ghalánta ar fad/ an-chompórdach- The Hotel/ house is falling apart/ very posh/ very comfortable
·         Níl an t-óstán ach deich noiméad ón trá- The hotel is only ten minutes from the beach
·         Tá an radharc tíre dochreidte/fíorálainn- The views are unbelievable/beautiful
·         Sléibhte/locha/feirm/farraige
·         Tá bean an tí an-lách/cnéasta/cinéalta ar fad-  The woman of the House is very kind
·         Ullmhaíonn sí béilí blasta dúinn gach lá- She prepares tasty meals for us every day
·         Tá na daoine anseo..- The people here
·         Cairdiúil/cinéalta/flaithiúil/spéisiúil/greannmhar/aisteach/cantalach/crosta- Friendly/Kind/Generous/interesting/Funny/Strange/cranky/cross
·         Tá an bia an- bhlasta/ difriúil/aisteach/déistineach/mar a gcéile leis an mbaile- The food is tasty/different/strange/disgusting/the same as home
·         Éisc/seilidí/pasta/sceallóga/fíon- Fish/snails/pasta/chips/wine
·         Bíonn an ghrian ag scoilteadh as na gcloch- The sun is splitting the stones
·         Ní bhíonn fiú scamall sa spéir- There’s not even a cloud in the sky
·         Caithim na laethanta- I spend the days..
·         Ag snámh/ ag siopadóireacht/ag spaisteoireacht/ag luí faoin ngrian/ ag siúl na sléibhte/ag imirt cluichí/ ag dul go dtí an dioscó- swimming/ shopping/ exploring/ sunbathing/ walking in the mountains/ playing games/ going to the disco
·         Tá a lán cairde agam anseo, bhuail mé le daoine ó gach cúinne den tír- I have a lot of friends here, I met people from every corner of the world.
·         Bíonn ranganna agam óna deich go dtí a trí- I have classes from 10-3
·         Bíonn céilí ar siúl gach oíche- There’s a céilí on every night
·         Téimid amach ar thuras éigin gach dara lá- We go out on trips every second day.
·         Tá feabhas tagtha ar mo chuid gaeilge- My irish has improved.
·         Níl mé ag iarraidh dul abhaile, is aoibhinn liom an rí rá agus rúille búille- I don’t want to go home at all, I’m having great fun here

Nótaí i gcomhar an litir: Post samhraidh (J.C)

1.      Seoladh
Ar saoire:                                Ar saoire in Éirinn:                             Sa Ghaeltacht:                           
Bóthar na Trá                          Bóthar na Trá                                         An Rinn
Mallaga                                   Trá Lí                                                     Co. Phort Láirge
An Spáinn                                Co. Chiarraí

Sa bhaile:
3 sráid Eoin
Mainistir na Corann
Co.Chorcaí

2.      Dáta
·         January- Eanair
·         February- Feabhra
·         March- Márta
·         April- Aibréan
·         May- Bealtaine
·         June- Meitheamh
·         July- Iúil
·         August- Lúnasa
·         September- Méan Fómhar
·         October- Deireadh Fómhar
·         November- Mí na samhna
·         December- Mí na Nollaig
       Béannú

3    A Mháire, a chara- Dear Mary
         A Mham agus a Dhaid dhíl- Dear mum and Dad
        A Thomáis dhíl

4.      Tús na litreach
·         Tá súil agam go bhfuil tú I mbarr na sláinte, tá brón orm nár scríobh mé níos luaithe- I hope your well, I’m sorry I didn’t write to you earlier.
·         Beatha agus sláinte ó..- Greetings from
·         Táim fíorbhuíoch as ucht do litreach- I’m so grateful for your letter
·         Conas atá cúrsaí sa bhaile?- How are things at home?
·         Fan go gcloise tú an scéal!- Waith ‘til you hear the news!
5.      Corp na Litreach – Topaic a haon (post samhraidh)
·         Táim ag obair in Óstán/ I mbialann/ I siopa- I’m working in a Hotel/ Restauraunt/ Shop
·         Fuair m’athair an post dom- My dad got me the Job
·         Líon mé foirm iarrtais amach agus chuaigh mé chuig agallamh- I filled out my application form and I went for an Interview
·         Is freastalaí/ glantóir mé- I’m a waiter/ cleaner
·         Táim I mo sclábhaí anseo!- I’m like a slave here
·         Oibrím- I work
·         Caithim an lá- I spend the day
·         Ag freastal ar na custaiméirí- serving the customers
·         Ag tógáil airgid- taking money
·         Ag scuabadh an urláir- sweeping the floor
·         Ag líonadh na seilfeanna- stocking the shelves
·         Ag ní na ngréithe- washing the dishes
·         Ag cóiriú leapacha- making beds
·         Ag déanamh tae agus caife- making tea and coffee
·         Is maith/bréa/aoibhinn liom an obair- I love the work
·         Is fuath/grain liom an post- I hate the work
·         Tá sé spéisiúil/ taineamhach/ leadránach/ tuirsiúil- It’s interesting/ enjoyable/ boring/ tiring
·         Faighim deich euro san uair- I get ten euro an hour
·         Tá an t-airgead go maith/ ceart go leor/ go dona- The money is good/ okay/ bad
·         Cuirim mo phá I dtaisce sa bhanc- I save my pay in the bank
6.      Críoch na litreach
·         Feicfidh mé thú I gceann míosa- See you in a month
·         Cuirfidh mé glaoch ort an tseachtain seo chugainn- I’ll call you next week
·         Abair le do dheartháir go raibh mé ag cur a thuairisce- Tell your brother I was asking for him
7.      Slán
·         Slán le grá, Áine- Love from Áine
·         Slán go fóill, Sorcha- Bye for now, Sorcha
·         Do chara bhuan, Dónall- Your good friend, Dónall

·         Do mhac Dílis, Diarmuid- Your loving son, Diarmuid